1
وَالصَّافَّاتِ صَفًّا
سوگند به (فرشتگان) صفکشیده (و منظّم)
سورۀ الصافات
﷽
2
فَالزَّاجِرَاتِ زَجْرًا
و به نهیکنندگان و (بازدارندگان)
3
فَالتَّالِيَاتِ ذِكْرًا
و تلاوتکنندگان پیاپی آیات الهی...
4
إِنَّ إِلَٰهَكُمْ لَوَاحِدٌ
که معبود شما یگانه است؛
5
رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَرَبُّ الْمَشَارِقِ
پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آنهاست، و پروردگار مشرقها!
6
إِنَّا زَيَّنَّا السَّمَاءَ الدُّنْيَا بِزِينَةٍ الْكَوَاكِبِ
ما آسمان نزدیک [= پایین] را با ستارگان آراستیم،
7
وَحِفْظًا مِنْ كُلِّ شَيْطَانٍ مَارِدٍ
تا آن را از هر شیطان خبیثی حفظ کنیم!
8
لَا يَسَّمَّعُونَ إِلَى الْمَلَإِ الْأَعْلَىٰ وَيُقْذَفُونَ مِنْ كُلِّ جَانِبٍ
آنها نمیتوانند به (سخنان) فرشتگان عالم بالا گوش فرادهند، (و هرگاه چنین کنند) از هر سو هدف قرارمیگیرند!
9
دُحُورًا ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ وَاصِبٌ
آنها به شدّت به عقب رانده میشوند؛ و برای آنان مجازاتی دائم است!
10
إِلَّا مَنْ خَطِفَ الْخَطْفَةَ فَأَتْبَعَهُ شِهَابٌ ثَاقِبٌ
مگر آنها که در لحظهای کوتاه برای استراق سمع به آسمان نزدیک شوند، که «شهاب ثاقب» آنها را تعقیب میکند!
11
فَاسْتَفْتِهِمْ أَهُمْ أَشَدُّ خَلْقًا أَمْ مَنْ خَلَقْنَا ۚ إِنَّا خَلَقْنَاهُمْ مِنْ طِينٍ لَازِبٍ
از آنان بپرس: «آیا آفرینش (و معاد) آنان سختتر است یا آفرینش فرشتگان (و آسمانها و زمین)؟! ما آنان را از گل چسبندهای آفریدیم!
12
بَلْ عَجِبْتَ وَيَسْخَرُونَ
تو از انکارشان تعجّب میکنی، ولی آنها مسخره میکنند!
13
وَإِذَا ذُكِّرُوا لَا يَذْكُرُونَ
و هنگامی که به آنان تذکّر داده شود، هرگز متذکّر نمیشوند!
14
وَإِذَا رَأَوْا آيَةً يَسْتَسْخِرُونَ
و هنگامی که معجزهای را ببینند، دیگران را نیز به استهزا دعوت میکنند!
15
وَقَالُوا إِنْ هَٰذَا إِلَّا سِحْرٌ مُبِينٌ
و میگویند: «این فقط سحری آشکار است!
16
أَإِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًا وَعِظَامًا أَإِنَّا لَمَبْعُوثُونَ
آیا هنگامی که ما مُردیم و به خاک و استخوان مبدّل شدیم، بار دیگر برانگیخته خواهیم شد؟!
17
أَوَآبَاؤُنَا الْأَوَّلُونَ
یا پدران نخستین ما (بازمیگردند)؟!»
18
قُلْ نَعَمْ وَأَنْتُمْ دَاخِرُونَ
بگو: «آری، همه شما زنده میشوید در حالی که خوار و کوچک خواهید بود!
19
فَإِنَّمَا هِيَ زَجْرَةٌ وَاحِدَةٌ فَإِذَا هُمْ يَنْظُرُونَ
تنها یک صیحه عظیم واقع میشود، ناگهان همه (از قبرها برمیخیزند و) نگاه میکنند!
20
وَقَالُوا يَا وَيْلَنَا هَٰذَا يَوْمُ الدِّينِ
و میگویند: «ای وای بر ما، این روز جزاست!»
21
هَٰذَا يَوْمُ الْفَصْلِ الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ
(آری) این همان روز جدایی (حقّ از باطل) است که شما آن را تکذیب میکردید!
22
احْشُرُوا الَّذِينَ ظَلَمُوا وَأَزْوَاجَهُمْ وَمَا كَانُوا يَعْبُدُونَ
(در این هنگام به فرشتگان دستور داده میشود:) ظالمان و همردیفانشان و آنچه را میپرستیدند...
23
مِنْ دُونِ اللَّهِ فَاهْدُوهُمْ إِلَىٰ صِرَاطِ الْجَحِيمِ
(آری آنچه را) جز خدا میپرستیدند جمع کنید و بسوی راه دوزخ هدایتشان کنید!
24
وَقِفُوهُمْ ۖ إِنَّهُمْ مَسْئُولُونَ
آنها را نگهدارید که باید بازپرسی شوند!
25
مَا لَكُمْ لَا تَنَاصَرُونَ
شما را چه شده که از هم یاری نمیطلبید؟!
26
بَلْ هُمُ الْيَوْمَ مُسْتَسْلِمُونَ
ولی آنان در آن روز تسلیم قدرت خداوندند!
27
وَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَسَاءَلُونَ
(و در این حال) رو به یکدیگر کرده و از هم میپرسند...
28
قَالُوا إِنَّكُمْ كُنْتُمْ تَأْتُونَنَا عَنِ الْيَمِينِ
گروهی (میگویند: «شما رهبران گمراهی بودید که به ظاهر) از طریق خیرخواهی و نیکی وارد شدید امّا جز فریب چیزی در کارتان نبود)!»
29
قَالُوا بَلْ لَمْ تَكُونُوا مُؤْمِنِينَ
(آنها در جواب) میگویند: «شما خودتان اهل ایمان نبودید (تقصیر ما چیست)؟!
30
وَمَا كَانَ لَنَا عَلَيْكُمْ مِنْ سُلْطَانٍ ۖ بَلْ كُنْتُمْ قَوْمًا طَاغِينَ
ما هیچ گونه سلطهای بر شما نداشتیم، بلکه شما خود قومی طغیانگر بودید!
31
فَحَقَّ عَلَيْنَا قَوْلُ رَبِّنَا ۖ إِنَّا لَذَائِقُونَ
اکنون فرمان پروردگارمان بر همه ما مسلّم شده، و همگی از عذاب او میچشیم!
32
فَأَغْوَيْنَاكُمْ إِنَّا كُنَّا غَاوِينَ
ما شما را گمراه کردیم، همان گونه که خود گمراه بودیم!
33
فَإِنَّهُمْ يَوْمَئِذٍ فِي الْعَذَابِ مُشْتَرِكُونَ
(آری) همه آنها [= پیشوایان و پیروان گمراه] در آن روز در عذاب الهی مشترکند!
34
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِمِينَ
ما این گونه با مجرمان رفتار میکنیم!
35
إِنَّهُمْ كَانُوا إِذَا قِيلَ لَهُمْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ يَسْتَكْبِرُونَ
چرا که وقتی به آنها گفته میشد: «معبودی جز خدا وجود ندارد»، تکبّر و سرکشی میکردند...
36
وَيَقُولُونَ أَئِنَّا لَتَارِكُو آلِهَتِنَا لِشَاعِرٍ مَجْنُونٍ
و پیوسته میگفتند: «آیا ما معبودان خود را بخاطر شاعری دیوانه رها کنیم؟!»
37
بَلْ جَاءَ بِالْحَقِّ وَصَدَّقَ الْمُرْسَلِينَ
چنین نیست، او حقّ را آورده و پیامبران پیشین را تصدیق کرده است!
38
إِنَّكُمْ لَذَائِقُو الْعَذَابِ الْأَلِيمِ
اما شما (مستکبران کوردل) بطور مسلّم عذاب دردناک (الهی) را خواهید چشید!
39
وَمَا تُجْزَوْنَ إِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
و جز به آنچه انجام میدادید کیفر داده نمیشوید،
40
إِلَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ
جز بندگان مخلص خدا (که از این کیفرها برکنارند)!
41
أُولَٰئِكَ لَهُمْ رِزْقٌ مَعْلُومٌ
برای آنان [= بندگان مخلص] روزی معیّن و ویژهای است،
42
فَوَاكِهُ ۖ وَهُمْ مُكْرَمُونَ
میوهها(ی گوناگون پر ارزش)، و آنها گرامی داشته میشوند...
43
فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ
در باغهای پر نعمت بهشت؛
44
عَلَىٰ سُرُرٍ مُتَقَابِلِينَ
در حالی که بر تختها رو به روی یکدیگر تکیه زدهاند،
45
يُطَافُ عَلَيْهِمْ بِكَأْسٍ مِنْ مَعِينٍ
و گرداگردشان قدحهای لبریز از شراب طهور را میگردانند؛
46
بَيْضَاءَ لَذَّةٍ لِلشَّارِبِينَ
شرابی سفید و درخشنده، و لذّتبخش برای نوشندگان؛
47
لَا فِيهَا غَوْلٌ وَلَا هُمْ عَنْهَا يُنْزَفُونَ
شرابی که نه در آن مایه تباهی عقل است و نه از آن مست میشوند!
48
وَعِنْدَهُمْ قَاصِرَاتُ الطَّرْفِ عِينٌ
و نزد آنها همسرانی زیبا چشم است که جز به شوهران خود عشق نمیورزند.
49
كَأَنَّهُنَّ بَيْضٌ مَكْنُونٌ
گویی از (لطافت و سفیدی) همچون تخممرغهایی هستند که (در زیر بال و پر مرغ) پنهان مانده (و دست انسانی هرگز آن را لمس نکرده است)!
50
فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَسَاءَلُونَ
(در حالی که آنها غرق گفتگو هستند) بعضی رو به بعضی دیگر کرده میپرسند...
51
قَالَ قَائِلٌ مِنْهُمْ إِنِّي كَانَ لِي قَرِينٌ
کسی از آنها میگوید: «من همنشینی داشتم...
52
يَقُولُ أَإِنَّكَ لَمِنَ الْمُصَدِّقِينَ
که پیوسته میگفت: آیا (به راستی) تو این سخن را باور کردهای...
53
أَإِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًا وَعِظَامًا أَإِنَّا لَمَدِينُونَ
که وقتی ما مُردیم و به خاک و استخوان مبدّل شدیم، (بار دیگر) زنده میشویم و جزا داده خواهیم شد؟!»
54
قَالَ هَلْ أَنْتُمْ مُطَّلِعُونَ
(سپس) میگوید: «آیا شما میتوانید از او خبری بگیرید؟»
55
فَاطَّلَعَ فَرَآهُ فِي سَوَاءِ الْجَحِيمِ
اینجاست که نگاهی میکند، ناگهان او را در میان دوزخ میبیند.
56
قَالَ تَاللَّهِ إِنْ كِدْتَ لَتُرْدِينِ
میگوید: «به خدا سوگند نزدیک بود مرا (نیز) به هلاکت بکشانی!
57
وَلَوْلَا نِعْمَةُ رَبِّي لَكُنْتُ مِنَ الْمُحْضَرِينَ
و اگر نعمت پروردگارم نبود، من نیز از احضارشدگان (در دوزخ) بودم!
58
أَفَمَا نَحْنُ بِمَيِّتِينَ
(سپس به یاران خود میگوید: ای دوستان!) آیا ما هرگز نمیمیریم (و در بهشت جاودانه خواهیم بود)،
59
إِلَّا مَوْتَتَنَا الْأُولَىٰ وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِينَ
و جز همان مرگ اول، مرگی به سراغ ما نخواهد آمد، و ما هرگز عذاب نخواهیم شد.
60
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
راستی این همان پیروزی بزرگ است!
61
لِمِثْلِ هَٰذَا فَلْيَعْمَلِ الْعَامِلُونَ
آری، برای مثل این، باید عملکنندگان عمل کنند!
62
أَذَٰلِكَ خَيْرٌ نُزُلًا أَمْ شَجَرَةُ الزَّقُّومِ
آیا این (نعمتهای جاویدان بهشتی) بهتر است یا درخت (نفرتانگیز) زقّوم؟!
63
إِنَّا جَعَلْنَاهَا فِتْنَةً لِلظَّالِمِينَ
ما آن را مایه درد و رنج ظالمان قرار دادیم!
64
إِنَّهَا شَجَرَةٌ تَخْرُجُ فِي أَصْلِ الْجَحِيمِ
آن درختی است که از قعر جهنّم میروید!
65
طَلْعُهَا كَأَنَّهُ رُءُوسُ الشَّيَاطِينِ
شکوفه آن مانند سرهای شیاطین است!
66
فَإِنَّهُمْ لَآكِلُونَ مِنْهَا فَمَالِئُونَ مِنْهَا الْبُطُونَ
آنها [= مجرمان] از آن میخورند و شکمها را از آن پر میکنند!
67
ثُمَّ إِنَّ لَهُمْ عَلَيْهَا لَشَوْبًا مِنْ حَمِيمٍ
سپس روی آن آب داغ متعفّنی مینوشند!
68
ثُمَّ إِنَّ مَرْجِعَهُمْ لَإِلَى الْجَحِيمِ
سپس بازگشت آنها به سوی جهنّم است!
69
إِنَّهُمْ أَلْفَوْا آبَاءَهُمْ ضَالِّينَ
چرا که آنها پدران خود را گمراه یافتند،
70
فَهُمْ عَلَىٰ آثَارِهِمْ يُهْرَعُونَ
با این حال به سرعت بدنبال آنان کشانده میشوند!
71
وَلَقَدْ ضَلَّ قَبْلَهُمْ أَكْثَرُ الْأَوَّلِينَ
و قبل از آنها بیشتر پیشینیان (نیز) گمراه شدند!
72
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا فِيهِمْ مُنْذِرِينَ
ما در میان آنها انذارکنندگانی فرستادیم،
73
فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُنْذَرِينَ
ولی بنگر عاقبت انذارشوندگان چگونه بود!
74
إِلَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ
مگر بندگان مخلص خدا!
75
وَلَقَدْ نَادَانَا نُوحٌ فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ
و نوح، ما را خواند (و ما دعای او را اجابت کردیم)؛ و چه خوب اجابت کنندهای هستیم!
76
وَنَجَّيْنَاهُ وَأَهْلَهُ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ
و او و خاندانش را از اندوه بزرگ رهایی بخشیدیم،
77
وَجَعَلْنَا ذُرِّيَّتَهُ هُمُ الْبَاقِينَ
و فرزندانش را همان بازماندگان (روی زمین) قرار دادیم،
78
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ
و نام نیک او را در میان امّتهای بعد باقی نهادیم.
79
سَلَامٌ عَلَىٰ نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ
سلام بر نوح در میان جهانیان باد!
80
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
ما این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم!
81
إِنَّهُ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِينَ
چرا که او از بندگان باایمان ما بود!
82
ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ
سپس دیگران [= دشمنان او] را غرق کردیم!
83
وَإِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْرَاهِيمَ
و از پیروان او ابراهیم بود؛
84
إِذْ جَاءَ رَبَّهُ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ
(به خاطر بیاور) هنگامی را که با قلب سلیم به پیشگاه پروردگارش آمد؛
85
إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَاذَا تَعْبُدُونَ
هنگامی که به پدر و قومش گفت: «اینها چیست که میپرستید؟!
86
أَئِفْكًا آلِهَةً دُونَ اللَّهِ تُرِيدُونَ
آیا غیر از خدا به سراغ این معبودان دروغین میروید؟!
87
فَمَا ظَنُّكُمْ بِرَبِّ الْعَالَمِينَ
شما درباره پروردگار عالمیان چه گمان میبرید؟!
88
فَنَظَرَ نَظْرَةً فِي النُّجُومِ
(سپس) نگاهی به ستارگان افکند...
89
فَقَالَ إِنِّي سَقِيمٌ
و گفت: «من بیمارم (و با شما به مراسم جشن نمیآیم)!»
90
فَتَوَلَّوْا عَنْهُ مُدْبِرِينَ
آنها از او روی برتافته و به او پشت کردند (و بسرعت دور شدند.)
91
فَرَاغَ إِلَىٰ آلِهَتِهِمْ فَقَالَ أَلَا تَأْكُلُونَ
(او وارد بتخانه شد) مخفیانه نگاهی به معبودانشان کرد و از روی تمسخر گفت: «چرا (از این غذاها) نمیخورید؟!
92
مَا لَكُمْ لَا تَنْطِقُونَ
(اصلاً) چرا سخن نمیگویید؟!»
93
فَرَاغَ عَلَيْهِمْ ضَرْبًا بِالْيَمِينِ
سپس بسوی آنها رفت و ضربهای محکم با دست راست بر پیکر آنها فرود آورد (و جز بت بزرگ، همه را درهم شکست).
94
فَأَقْبَلُوا إِلَيْهِ يَزِفُّونَ
آنها با سرعت به او روی آوردند.
95
قَالَ أَتَعْبُدُونَ مَا تَنْحِتُونَ
گفت: «آیا چیزی را میپرستید که با دست خود میتراشید؟!
96
وَاللَّهُ خَلَقَكُمْ وَمَا تَعْمَلُونَ
با اینکه خداوند هم شما را آفریده و هم بتهایی که میسازید!»
97
قَالُوا ابْنُوا لَهُ بُنْيَانًا فَأَلْقُوهُ فِي الْجَحِيمِ
(بتپرستان) گفتند: «بنای مرتفعی برای او بسازید و او را در جهنّمی از آتش بیفکنید!»
98
فَأَرَادُوا بِهِ كَيْدًا فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَسْفَلِينَ
آنها طرحی برای نابودی ابراهیم ریخته بودند، ولی ما آنان را پست و مغلوب ساختیم!
99
وَقَالَ إِنِّي ذَاهِبٌ إِلَىٰ رَبِّي سَيَهْدِينِ
(او از این مهلکه بسلامت بیرون آمد) و گفت: «من به سوی پروردگارم میروم، او مرا هدایت خواهد کرد!
100
رَبِّ هَبْ لِي مِنَ الصَّالِحِينَ
پروردگارا! به من از صالحان [= فرزندان صالح] ببخش!»
101
فَبَشَّرْنَاهُ بِغُلَامٍ حَلِيمٍ
ما او [= ابراهیم] را به نوجوانی بردبار و صبور بشارت دادیم!
102
فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ السَّعْيَ قَالَ يَا بُنَيَّ إِنِّي أَرَىٰ فِي الْمَنَامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ فَانْظُرْ مَاذَا تَرَىٰ ۚ قَالَ يَا أَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُ ۖ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ مِنَ الصَّابِرِينَ
هنگامی که با او به مقام سعی و کوشش رسید، گفت: «پسرم! من در خواب دیدم که تو را ذبح میکنم، نظر تو چیست؟» گفت «پدرم! هر چه دستور داری اجرا کن، به خواست خدا مرا از صابران خواهی یافت!»
103
فَلَمَّا أَسْلَمَا وَتَلَّهُ لِلْجَبِينِ
هنگامی که هر دو تسلیم شدند و ابراهیم جبین او را بر خاک نهاد...
104
وَنَادَيْنَاهُ أَنْ يَا إِبْرَاهِيمُ
او را ندا دادیم که: «ای ابراهیم!
105
قَدْ صَدَّقْتَ الرُّؤْيَا ۚ إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
آن رؤیا را تحقق بخشیدی (و به مأموریت خود عمل کردی)!» ما این گونه، نیکوکاران را جزا میدهیم!
106
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ الْبَلَاءُ الْمُبِينُ
این مسلّماً همان امتحان آشکار است!
107
وَفَدَيْنَاهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ
ما ذبح عظیمی را فدای او کردیم،
108
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ
و نام نیک او را در امّتهای بعد باقی نهادیم!
109
سَلَامٌ عَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ
سلام بر ابراهیم!
110
كَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم!
111
إِنَّهُ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِينَ
او از بندگان باایمان ما است!
112
وَبَشَّرْنَاهُ بِإِسْحَاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ
ما او را به اسحاق -پیامبری از شایستگان- بشارت دادیم!
113
وَبَارَكْنَا عَلَيْهِ وَعَلَىٰ إِسْحَاقَ ۚ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهِمَا مُحْسِنٌ وَظَالِمٌ لِنَفْسِهِ مُبِينٌ
ما به او و اسحاق برکت دادیم؛ و از دودمان آن دو، افرادی بودند نیکوکار و افرادی آشکارا به خود ستم کردند!
114
وَلَقَدْ مَنَنَّا عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَارُونَ
ما به موسی و هارون نعمت بخشیدیم!
115
وَنَجَّيْنَاهُمَا وَقَوْمَهُمَا مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ
و آن دو و قومشان را از اندوه بزرگ نجات دادیم!
116
وَنَصَرْنَاهُمْ فَكَانُوا هُمُ الْغَالِبِينَ
و آنها را یاری کردیم تا بر دشمنان خود پیروز شدند!
117
وَآتَيْنَاهُمَا الْكِتَابَ الْمُسْتَبِينَ
ما به آن دو، کتاب روشنگر دادیم،
118
وَهَدَيْنَاهُمَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ
و آن دو را به راه راست هدایت نمودیم!
119
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِمَا فِي الْآخِرِينَ
و نام نیکشان را در اقوام بعد باقی گذاردیم!
120
سَلَامٌ عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَارُونَ
سلام بر موسی و هارون!
121
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
ما این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم!
122
إِنَّهُمَا مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِينَ
آن دو از بندگان مؤمن ما بودند!
123
وَإِنَّ إِلْيَاسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ
و الیاس از رسولان (ما) بود!
124
إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ أَلَا تَتَّقُونَ
به خاطر بیاور هنگامی را که به قومش گفت: «آیا تقوا پیشه نمیکنید؟!
125
أَتَدْعُونَ بَعْلًا وَتَذَرُونَ أَحْسَنَ الْخَالِقِينَ
آیا بت «بعل» را میخوانید و بهترین آفریدگارها را رها میسازید؟!
126
اللَّهَ رَبَّكُمْ وَرَبَّ آبَائِكُمُ الْأَوَّلِينَ
خدایی که پروردگار شما و پروردگار نیاکان شماست!»
127
فَكَذَّبُوهُ فَإِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ
امّا آنها او را تکذیب کردند؛ ولی به یقین همگی (در دادگاه عدل الهی) احضار میشوند!
128
إِلَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ
مگر بندگان مخلص خدا!
129
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ
ما نام نیک او را در میان امّتهای بعد باقی گذاردیم!
130
سَلَامٌ عَلَىٰ إِلْ يَاسِينَ
سلام بر الیاسین!
131
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ
ما این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم!
132
إِنَّهُ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِينَ
او از بندگان مؤمن ما است!
133
وَإِنَّ لُوطًا لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ
و لوط از رسولان (ما) است!
134
إِذْ نَجَّيْنَاهُ وَأَهْلَهُ أَجْمَعِينَ
و به خاطر بیاور زمانی را که او و خاندانش را همگی نجات دادیم،
135
إِلَّا عَجُوزًا فِي الْغَابِرِينَ
مگر پیرزنی که از بازماندگان بود (و به سرنوشت آنان گرفتار شد)!
136
ثُمَّ دَمَّرْنَا الْآخَرِينَ
سپس بقیه را نابود کردیم!
137
وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِمْ مُصْبِحِينَ
و شما پیوسته صبحگاهان از کنار (ویرانههای شهرهای) آنها میگذرید...
138
وَبِاللَّيْلِ ۗ أَفَلَا تَعْقِلُونَ
و (همچنین) شبانگاه؛ آیا نمیاندیشید؟!
139
وَإِنَّ يُونُسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ
و یونس از رسولان (ما) است!
140
إِذْ أَبَقَ إِلَى الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ
به خاطر بیاور زمانی را که به سوی کشتی پر (از جمعیّت و بار) فرار کرد.
141
فَسَاهَمَ فَكَانَ مِنَ الْمُدْحَضِينَ
و با آنها قرعه افکند، (و قرعه به نام او افتاد و) مغلوب شد!
142
فَالْتَقَمَهُ الْحُوتُ وَهُوَ مُلِيمٌ
(او را به دریا افکندند) و ماهی عظیمی او را بلعید، در حالی که مستحقّ سرزنش بود!
143
فَلَوْلَا أَنَّهُ كَانَ مِنَ الْمُسَبِّحِينَ
و اگر او از تسبیحکنندگان نبود...
144
لَلَبِثَ فِي بَطْنِهِ إِلَىٰ يَوْمِ يُبْعَثُونَ
تا روز قیامت در شکم ماهی میماند!
145
فَنَبَذْنَاهُ بِالْعَرَاءِ وَهُوَ سَقِيمٌ
(به هر حال ما او را رهایی بخشیدیم و) او را در یک سرزمین خشک خالی از گیاه افکندیم در حالی که بیمار بود!
146
وَأَنْبَتْنَا عَلَيْهِ شَجَرَةً مِنْ يَقْطِينٍ
و بوته کدوئی بر او رویاندیم (تا در سایه برگهای پهن و مرطوبش آرامش یابد)!
147
وَأَرْسَلْنَاهُ إِلَىٰ مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ
و او را به سوی جمعیّت یکصد هزار نفری -یا بیشتر- فرستادیم!
148
فَآمَنُوا فَمَتَّعْنَاهُمْ إِلَىٰ حِينٍ
آنها ایمان آوردند، از این رو تا مدّت معلومی آنان را از مواهب زندگی بهرهمند ساختیم!
149
فَاسْتَفْتِهِمْ أَلِرَبِّكَ الْبَنَاتُ وَلَهُمُ الْبَنُونَ
از آنان بپرس: آیا پروردگارت دخترانی دارد و پسران از آن آنهاست؟!
150
أَمْ خَلَقْنَا الْمَلَائِكَةَ إِنَاثًا وَهُمْ شَاهِدُونَ
آیا ما فرشتگان را مؤنث آفریدیم و آنها ناظر بودند؟!
151
أَلَا إِنَّهُمْ مِنْ إِفْكِهِمْ لَيَقُولُونَ
دانید آنها با این تهمت بزرگشان میگویند:
152
وَلَدَ اللَّهُ وَإِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ
«خداوند فرزند آورده!» ولی آنها به یقین دروغ میگویند!
153
أَصْطَفَى الْبَنَاتِ عَلَى الْبَنِينَ
آیا دختران را بر پسران ترجیح داده است؟!
154
مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ
شما را چه شده است؟! چگونه حکم میکنید؟! (هیچ میفهمید چه میگویید؟!)
155
أَفَلَا تَذَكَّرُونَ
آیا متذکّر نمیشوید؟!
156
أَمْ لَكُمْ سُلْطَانٌ مُبِينٌ
یا شما دلیل روشنی در این باره دارید؟
157
فَأْتُوا بِكِتَابِكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ
کتابتان را بیاورید اگر راست میگویید!
158
وَجَعَلُوا بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْجِنَّةِ نَسَبًا ۚ وَلَقَدْ عَلِمَتِ الْجِنَّةُ إِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ
آنها [= مشرکان] میان او [= خداوند] و جنّ، (خویشاوندی و) نسبتی قائل شدند؛ در حالی که جنّیان بخوبی میدانند که این بتپرستان در دادگاه الهی احضار میشوند!
159
سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ
منزّه است خداوند از آنچه توصیف میکنند،
160
إِلَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ
مگر بندگان مخلص خدا!
161
فَإِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُونَ
شما و آنچه را پرستش میکنید،
162
مَا أَنْتُمْ عَلَيْهِ بِفَاتِنِينَ
هرگز نمیتوانید کسی را (با آن) فریب دهید،
163
إِلَّا مَنْ هُوَ صَالِ الْجَحِيمِ
مگر آنها که در آتش دوزخ وارد میشوند!
164
وَمَا مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقَامٌ مَعْلُومٌ
و هیچ یک از ما نیست جز آنکه مقام معلومی دارد؛
165
وَإِنَّا لَنَحْنُ الصَّافُّونَ
و ما همگی (برای اطاعت فرمان خداوند) به صف ایستادهایم؛
166
وَإِنَّا لَنَحْنُ الْمُسَبِّحُونَ
و ما همه تسبیحگوی او هستیم!
167
وَإِنْ كَانُوا لَيَقُولُونَ
آنها پیوسته میگفتند:
168
لَوْ أَنَّ عِنْدَنَا ذِكْرًا مِنَ الْأَوَّلِينَ
«اگر یکی از کتابهای پیشینیان نزد ما بود،
169
لَكُنَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ
به یقین، ما بندگان مخلص خدا بودیم!»
170
فَكَفَرُوا بِهِ ۖ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ
(امّا هنگامی که این کتاب بزرگ آسمانی بر آنها نازل شد،) به آن کافر شدند؛ ولی بزودی (نتیجه کار خود را) خواهند دانست!
171
وَلَقَدْ سَبَقَتْ كَلِمَتُنَا لِعِبَادِنَا الْمُرْسَلِينَ
وعده قطعی ما برای بندگان فرستاده ما از پیش مسلّم شده...
172
إِنَّهُمْ لَهُمُ الْمَنْصُورُونَ
که آنان یاری شدگانند،
173
وَإِنَّ جُنْدَنَا لَهُمُ الْغَالِبُونَ
و لشکر ما پیروزند!
174
فَتَوَلَّ عَنْهُمْ حَتَّىٰ حِينٍ
از آنها [= کافران] روی بگردان تا زمان معیّنی (که فرمان جهاد فرارسد)!
175
وَأَبْصِرْهُمْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ
و وضع آنها را بنگر (چه بیمحتواست) اما بزودی (نتیجه اعمال خود را) میبینند!
176
أَفَبِعَذَابِنَا يَسْتَعْجِلُونَ
آیا آنها برای عذاب ما شتاب میکنند؟!
177
فَإِذَا نَزَلَ بِسَاحَتِهِمْ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ
امّا هنگامی که عذاب ما در آستانه خانههایشان فرود آید، انذارشدگان صبحگاه بدی خواهند داشت!
178
وَتَوَلَّ عَنْهُمْ حَتَّىٰ حِينٍ
از آنان روی بگردان تا زمان معیّنی!
179
وَأَبْصِرْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ
و وضع کارشان را ببین؛ آنها نیز به زودی (نتیجه اعمال خود را) میبینند!
180
سُبْحَانَ رَبِّكَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ
منزّه است پروردگار تو، پروردگار عزّت (و قدرت) از آنچه آنان توصیف میکنند.
181
وَسَلَامٌ عَلَى الْمُرْسَلِينَ
و سلام بر رسولان!
182
وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
حمد و ستایش مخصوص خداوندی است که پروردگار جهانیان است!